Ptasznik kędzierzawy, znany też jako „curly hair”, to jeden z najspokojniejszych i najbardziej wyrozumiałych ptaszników. Jest odporny, ma duży apetyt, a jego długie, lekko skręcone włoski ze złotym połyskiem nadają mu wyjątkowy wygląd. Dlatego bardzo często jest pierwszym ptasznikiem w kolekcji. Wyjaśniamy, jak go hodować, i przypominamy o dokumentach, bez których nie wolno go trzymać.
Ptasznik kędzierzawy – podstawowe informacje
| Cecha | Ptasznik kędzierzawy |
|---|---|
| Nazwa łacińska | Tliltocatl albopilosus (dawniej Brachypelma albopilosum) |
| Pochodzenie | Ameryka Środkowa – Honduras, Nikaragua, Kostaryka |
| Wielkość | rozpiętość odnóży dorosłej samicy ok. 13–16 cm |
| Długość życia | samice ok. 20 lat i dłużej, samce kilka lat |
| Tryb życia | naziemny, młode chętnie kopią nory |
| Temperatura | ok. 21–26°C |
| Wilgotność | umiarkowana – wilgotne podłoże na dole |
| Charakter | spokojny, przy stresie zrzuca włoski parzące |
W 2020 roku część gatunków z rodzaju Brachypelma przeniesiono do nowego rodzaju Tliltocatl. Dlatego ten sam ptasznik bywa sprzedawany pod obiema nazwami. W hodowlach spotkasz też dwie formy: hondurańską i nikaraguańską – ta druga ma zwykle bardziej skręcone, wyraźnie kędzierzawe włoski.
Terrarium dla ptasznika kędzierzawego
To ptasznik naziemny, więc liczy się powierzchnia dna, a nie wysokość. Przyjmij, że długość i szerokość terrarium to ok. 3–4 rozpiętości odnóży pająka, a wysokość nie powinna pozwalać na upadek z dużej wysokości. Ptasznik naziemny, który spadnie ze ściany terrarium, może rozerwać odwłok.
| Etap | Rozpiętość odnóży | Przykładowy pojemnik |
|---|---|---|
| Młode (L1–L5) | do ok. 2 cm | mały pojemnik z wentylacją, np. faunabox 19 × 12,5 cm |
| Podrostek | 3–7 cm | terrarium 20 × 20 × 20 cm lub faunabox 27 × 18,8 cm |
| Dorosły | od ok. 8 cm | terrarium 30 × 30 × 30 cm lub większe |
Terrarium musi być szczelnie zamknięte i mieć wentylację – najlepiej po dwóch stronach, żeby powietrze przepływało. Dorosłe terrarium wypełnij podłożem tak, żeby od jego powierzchni do pokrywy zostało nie więcej niż ok. 1,5 rozpiętości odnóży. Gotowe zbiorniki znajdziesz w dziale Terrarium dla ptasznika.
Podłoże i kryjówka
Ptasznik kędzierzawy lubi kopać, szczególnie gdy jest młody. Podłoże powinno mieć 8–15 cm głębokości i trzymać kształt nory. Dobrze sprawdzają się:
- gotowe podłoża dla ptaszników, np. Spider Bedding HABISTAT,
- mieszanki ziemi kokosowej i torfu, np. Humus HOBBY lub Earth Mix ARCADIA,
- dodatek wermikulitu – pomaga utrzymać równą wilgotność.
Dolne warstwy podłoża utrzymuj lekko wilgotne, a wierzch – suchy. Wystarczy co jakiś czas wlać trochę wody w jeden róg terrarium. Jako kryjówkę połóż pół tuby z korka lub kawałek kory wkopany w podłoże – pająk sam dokopie się pod nią i urządzi norę.



Temperatura, wilgotność i woda
Ptasznik kędzierzawy dobrze czuje się w temperaturze ok. 21–26°C – w ogrzewanym mieszkaniu zwykle nie trzeba go dogrzewać. Jeśli w pokoju jest chłodniej, przyklej małą matę grzewczą na boczną ściankę terrarium, nigdy pod dno – pająk ucieka przed ciepłem w głąb podłoża. Matę podłącz do termostatu. Ptasznik nie potrzebuje lampy grzewczej ani UVB.
Podrośniętym i dorosłym ptasznikom zawsze zostawiaj płytką miseczkę z wodą – pająki piją z niej regularnie. Woda nie może być głęboka. Młodym zamiast miski wystarczy co kilka dni zwilżyć róg terrarium. Zbyt mokre, nieprzewietrzane terrarium to ryzyko pleśni i roztoczy, dlatego wentylacja jest ważniejsza niż wysoka wilgotność.
Karmienie
| Wiek | Pokarm | Jak często |
|---|---|---|
| Młode | małe świerszcze, karaczany lub kawałki większych owadów | 2 razy w tygodniu |
| Podrostki | świerszcze, karaczany, szarańcza | co 5–7 dni |
| Dorosłe | duże świerszcze, karaczany, szarańcza | co 1–2 tygodnie |
Ofiara powinna być mniej więcej tej wielkości co odwłok pająka. Jeśli odwłok jest wyraźnie szerszy niż głowotułów, karm rzadziej. Niezjedzone owady usuń po dobie – żywy świerszcz może pogryźć pająka, szczególnie w czasie wylinki. Owady najwygodniej podawać długą pęsetą. Porównanie owadów karmowych znajdziesz w poradniku Owady karmowe – porównanie.
Wylinka – jak ją rozpoznać i co robić?
Przed wylinką ptasznik przestaje jeść, mniej się rusza, często zamyka się w norze. U pająków z łysym miejscem na odwłoku skóra w tym miejscu wyraźnie ciemnieje. Pająk zrzuca skórę zwykle leżąc na grzbiecie – to normalne, nie przewracaj go i nie dotykaj.
- w czasie wylinki nie podawaj żywego pokarmu i usuń z terrarium owady,
- po wylince odczekaj z karmieniem ok. tydzień u dorosłych i kilka dni u młodych – aż kły zrobią się czarne i twarde,
- wylinkę możesz wyjąć z terrarium – po niej najłatwiej określić płeć pająka.
Więcej praktycznych porad znajdziesz w poradnikach Pytania początkujących hodowców ptaszników i Co jest potrzebne do hodowli ptaszników?
Włoski parzące i branie do ręki
Ptasznik kędzierzawy jest spokojny i rzadko atakuje, ale – jak inne ptaszniki z Ameryk – w stresie wyczesuje z odwłoka włoski parzące. Wywołują swędzenie i zaczerwienienie skóry, a w oczach i drogach oddechowych mogą być groźne. Dlatego nie bierz ptasznika do ręki bez potrzeby, a przy sprzątaniu terrarium nie pochylaj nad nim twarzy i po pracy umyj ręce. Upadek z wysokości kilkudziesięciu centymetrów może pająka zabić. Do przeniesienia ptasznika użyj pojemnika, do którego go delikatnie nakierujesz.
Dokumenty – CITES i rejestracja
Ptaszniki z rodzaju Tliltocatl, podobnie jak Brachypelma, są objęte konwencją CITES (załącznik II), a w Unii Europejskiej – załącznikiem B. Oznacza to, że ptasznik kędzierzawy musi mieć dokument potwierdzający legalne pochodzenie, a posiadacz może mieć obowiązek zgłoszenia go do rejestru prowadzonego przez starostę. Szczegóły opisujemy w poradnikach:
- Jakie warunki trzeba spełnić, aby legalnie posiadać ptasznika z gatunku Brachypelma?
- Jak wyrobić zaświadczenie o urodzeniu w niewoli?
- Co zrobić, gdy mamy ptasznika bez dokumentów?
Kupując młode, poproś hodowcę o dokumenty od razu. Ptasznik bez nich to kłopot przy rejestracji i późniejszej sprzedaży młodych.
Najczęstsze błędy
- wysokie terrarium dla ptasznika naziemnego – ryzyko upadku,
- zbyt płytkie podłoże, w którym pająk nie może kopać,
- mokre, nieprzewietrzane terrarium,
- brak miseczki z wodą u dorosłego pająka,
- żywe owady zostawione w terrarium w czasie wylinki,
- przewracanie pająka leżącego na grzbiecie – to zwykle wylinka, a nie śmierć,
- zakup bez dokumentów.
Najczęściej zadawane pytania
Czy Tliltocatl albopilosus to dobry ptasznik na początek?
Tak. Jest spokojny, odporny, ma duży apetyt i dobrze znosi temperaturę pokojową. Rośnie jednak powoli, a samice żyją nawet ponad 20 lat.
Czym różni się Tliltocatl albopilosus od Brachypelma albopilosum?
To ten sam gatunek. Starsza nazwa Brachypelma albopilosum wciąż jest często używana w sklepach i ogłoszeniach.
Jak często karmić ptasznika kędzierzawego?
Młode 2 razy w tygodniu, podrostki co 5–7 dni, a dorosłe co 1–2 tygodnie. Przed wylinką ptasznik zwykle przestaje jeść – to normalne.
Czy ptasznik kędzierzawy jest jadowity?
Jak każdy ptasznik ma jad, ale jego ugryzienie jest dla zdrowego człowieka porównywalne z użądleniem osy. Częstszym problemem są włoski parzące, które podrażniają skórę i oczy.
Czy ptasznik kędzierzawy wymaga dokumentów?
Tak. Rodzaj Tliltocatl jest objęty CITES i w UE znajduje się w załączniku B. Ptasznik musi mieć dokument legalnego pochodzenia.
Podsumowanie
Ptasznik kędzierzawy to jeden z najlepszych ptaszników na początek: spokojny, odporny i efektowny. Potrzebuje niewysokiego terrarium z głębokim podłożem, kryjówki, miseczki z wodą i karmienia co 1–2 tygodnie. Pamiętaj tylko o dokumentach i ostrożności przy włoskach parzących.
Terraria, podłoża i akcesoria znajdziesz w działach Terrarium dla ptasznika, Torf, ziemia, substraty i Kryjówki. Jeśli szukasz innego gatunku, zajrzyj do poradników Brachypelma hamorii i Ptaszniki nadrzewne.
Zdjęcie w nagłówku: DigitalLem0n, Wikimedia Commons, licencja CC BY-SA 4.0 (kadr).